Hoogfunctionerende codependentie is zo’n patroon dat er aan de buitenkant vaak prima uitziet. Je hebt je leven op orde, je draagt veel, je bent “degene die het regelt”. Alleen vanbinnen staat er vaak een soort onzichtbare druk aan. Je bent veel bezig met wat de ander nodig heeft, wat er mis kan gaan, of jij iets moet oplossen, en of er gedoe komt als jij even niet inspringt.

Dat is geen zwakte. Het is meestal een slimme strategie die ooit hielp. Alleen nu kost het je vrijheid, rust en verbinding met jezelf. En vaak ook met je partner. In relaties zie je dit patroon vaak terug als pleasegedrag, moeite met grenzen stellen, oververantwoordelijkheid en later stille wrok of ineens ontploffen.

Wat is hoogfunctionerende codependentie precies

Bij codependentie maak je je innerlijke rust onbewust afhankelijk van de ander of van de relatie. Je gaat mee, je past je aan, je draagt, je regelt, je voorkomt. Hoogfunctionerend betekent dat je dit vaak heel goed kunt, soms zelfs zó goed dat anderen het vooral waarderen. Alleen jij merkt de prijs.

Veelvoorkomende kenmerken zijn:

• je zegt sneller ja dan je eigenlijk voelt

• je staat snel in de oplosmodus

• je voelt de ander sneller dan jezelf

• je geeft meer dan je ontvangt

• grenzen geven schuldgevoel of spanning

• je voelt je verantwoordelijk voor sfeer, emoties of uitkomsten

Hoe merk je dat dit jouw patroon is

Misschien herken je één of meer van deze zinnen:
Je wordt vaak als eerste gebeld als iemand hulp nodig heeft. Je ziet het probleem al voordat de ander het doorheeft. Je hoort jezelf “sorry” zeggen terwijl je eigenlijk boos bent. Je doet het wel even, want anders komt het niet goed.

En dan komt er een moment dat je moe wordt. Prikkelbaar. Minder zacht. Minder zin. Of je voelt je raar leeg, terwijl je “alles goed doet”. Dat is vaak het moment waarop mensen denken: oké, ik wil dit anders.

Waar komt het vandaan

Dit patroon ontstaat vaak in een achtergrond waarin jij vroeg leerde dat het slim was om te scannen, te zorgen, te dragen of te sussen. Soms komt het uit een gezin waar veel spanning was. Soms uit een omgeving waar jij “de sterke” werd. Soms is het gewoon jarenlang oefenen in aardig zijn, hard werken en doorgaan.

Belangrijk is dit: het gaat zelden om een gebrek aan liefde. Het gaat vaker om een teveel aan verantwoordelijkheid.

Wat het je kost, ook al bedoel je het goed

Hoogfunctionerende codependentie kan leiden tot:

• stress en overbelasting

• moeite met voelen wat jij nodig hebt

• relatieproblemen door scheve balans in geven en nemen

• frustratie, wrok, afstand of controle

• een gevoel dat jij jezelf steeds kwijtraakt

Wat helpt

Herstel begint bijna altijd met twee dingen: helder zien wat je doet, en leren dat jij ook mee mag tellen.

In therapie en in mijn programma werken we onder andere aan:

• herkennen van jouw automatische “fix-stand”

• grenzen leren voelen én uitspreken, zonder hard te worden

• stoppen met overnemen wat de ander zelf kan dragen

• je eigen behoeften leren herkennen

• patronen in je relatie doorbreken, zodat het weer gelijkwaardiger wordt

Dat klinkt groot. In de praktijk doen we het klein, concreet en haalbaar.

---

Programma: van zorgen voor iedereen naar zorgen mét jezelf

Ik heb een e-health programma ontwikkeld rondom hoogfunctionerende codependentie. Je werkt in duidelijke stappen aan inzicht, grenzen, behoeften en relatiepatronen. Dit programma is geschikt als je zelfstandig wilt starten, en ook als aanvulling op therapie.

Zo ziet het programma eruit

Je begint met een zelftest die je helpt om jouw profiel en jouw belangrijkste reflexen helder te krijgen. Daarna doorloop je modules zoals:

• jouw kernpatronen in kaart

• grenzen die echt voelen

• pleasegedrag, controle en perfectionisme

• je behoeften terugvinden

• wrok als signaal, eerlijker worden in verbinding

• onderhoud en terugvalpreventie

Je krijgt psycho-educatie, invuloefeningen en praktische experimenten voor het dagelijks leven. Geen zweverig gedoe. Wel precies dat wat mensen vaak jarenlang hebben gemist: ruimte voor jou.

Voor wie is dit bedoeld

Dit programma past bij je als je jezelf herkent in codependentie, pleasen, oververantwoordelijkheid, moeite met nee zeggen, of als je relatie steeds vastloopt in dezelfde dynamiek. Het is ook helpend als je in een hulpverlenend of dienstverlenend beroep werkt en merkt dat “zorgen” bij jou bijna automatisch is.

---

Veelgestelde vragen

Is codependentie hetzelfde als afhankelijkheid

Niet altijd. Veel mensen met hoogfunctionerende codependentie zijn juist zelfstandig en competent. De afhankelijkheid zit vaker in de binnenwereld, je rust hangt sterk samen met hoe het met de ander gaat.

Kan dit ook spelen als ik geen relatie heb

Ja. Het kan net zo goed in vriendschappen, familie, werk of in de rol van “degene die altijd regelt” zitten.

Helpt dit ook bij relatieproblemen

Vaak wel. Als één partner structureel te veel draagt en de ander te weinig, ontstaat er scheefgroei. Grenzen, eerlijkheid en verantwoordelijkheid terugleggen geven meestal snel beweging.

Werk je ook met mensen uit Breda en omgeving

Ja. Je bent welkom in mijn praktijk in Breda. Online werken kan ook, afhankelijk van wat je nodig hebt.

---

Jij mag ook iemand zijn die leunt

Als je dit leest en je voelt dat het klopt, dan is dat al informatie. Je hoeft jezelf niet te fixen. Je hoeft jezelf alleen serieuzer te nemen.

Voor meer informatie of een afspraak, neem dan contact met mij op.