Woede en wrok zijn van die emoties die zich niet altijd netjes laten wegpraten. Soms draag je ze jaren met je mee. Niet omdat je “niet kunt loslaten”, maar omdat er ooit iets is gebeurd dat echt over je grens ging. Iets wat onrechtvaardig voelde. Pijnlijk. Of vernederend. En als dat nergens heen kon, dan blijft het vaak ergens hangen. In je lijf. In je hoofd. In je relatie.
Je ziet het dan terug in stress, sneller ontploffen, sneller wantrouwen, moeite met dichtbij komen, veel in je hoofd zitten, slecht slapen, spanning in je kaken of schouders… Dat soort werk. Alsof je systeem nog steeds klaarstaat voor de volgende klap, ook al is het jaren later.
En precies dáár kan EMDR iets in betekenen.
Wat is het Woede-, Wrok- en Boosheidsprotocol?
Binnen EMDR (Eye Movement Desensitization and Reprocessing) is er een specifiek protocol ontwikkeld om deze emoties te verwerken: het Woede-, Wrok- en Boosheidsprotocol. Niet om je boosheid “weg te poetsen”, en ook niet om je te leren vergeven (dat is echt iets anders). Het doel is simpeler en tegelijk heel groot namelijk dat je brein en je lijf gaan voelen: het is voorbij.
Bij woede zit er vaak óók machteloosheid onder. Of verdriet. Of schaamte. Of een oude loyaliteit aan jezelf: “ik laat dit nooit meer gebeuren.” EMDR helpt om die hele lading te verwerken, zodat het niet steeds opnieuw wordt aangezet.
Hoe werkt het in de praktijk?
1) We zoeken de kern: waar gaat dit écht over?
We pakken een moment (of een paar) waar de boosheid of wrok het sterkst voelbaar is. Dat kan een gebeurtenis zijn uit je jeugd, een relatie, werk, familie… noem maar op. Vaak is het niet één scène, maar een patroon dat steeds terugkomt.
Soms gebruiken we daarbij een soort film-perspectief: jij kijkt als het ware naar de situatie, zodat je erin kunt blijven zonder er volledig door overspoeld te worden.
2) We meten hoe heftig het nu nog is
Met de SUD (0–10) checken we: hoe sterk zit dit nog in je systeem? Niet om het “goed te doen”, maar om een maatstaf te hebben zodat we kunnen zien of de spanning daalt door de behandeling.
3) Eerst verwerken we vaak de machteloosheid
Bij boosheid is dit belangrijk: als machteloosheid nog vol aan staat, blijft boosheid vaak als een soort beschermlaag eroverheen liggen. In EMDR verwerken we die kernlading met bilaterale stimulatie (oogbewegingen, tikjes, audio). Je merkt dan vaak dat je lijf zakt, je adem verandert, je hoofd helderder wordt.
4) Daarna kan boosheid zélf aan bod komen
En ja: soms werken we daarna met een nieuw “filmscript” waarin je brein alsnog mag doen wat toen niet kon. Je uitspreken. Wegduwen. Grenzen zetten. Je helemaal laten gaan in wat je toen inslikte. Niet als toneelstukje, maar als een manier om je zenuwstelsel af te laten maken wat ooit vastliep. Dat geeft vaak ook fysieke ontlading: spanning zakt, kaken ontspannen, buik wordt rustiger, adem wordt dieper.
5) Nieuwe betekenis en inzichten ontstaan vanzelf
Tijdens verwerking komen er vaak inzichten op die je niet kunt bedenken met alleen praten. Bijvoorbeeld:
-
“Ik was niet zwak, ik was klemgezet.”
-
“Ik hoef dit niet meer te bewijzen.”
-
“Ik ben nu volwassen, ik kan wél grenzen stellen.”
-
“Ik draag nog steeds zijn/haar stem in mijn hoofd.”
Dat is geen positief denken. Dat is verwerking.
6) We installeren een gezondere respons voor nu
Als de lading eraf is, wordt er ruimte gemaakt voor hoe jij er nú mee om wilt gaan. Rustiger. Steviger. Duidelijker. Met grenzen, zonder dat je meteen in de overlevingsstand schiet.
Voor wie is dit geschikt?
Dit protocol past vaak goed als je merkt dat:
-
je nog vaak “aan” gaat door oude situaties en er woede onder zit
-
je snel in irritatie of explosie schiet (of juist alles inslikt tot het misgaat)
-
je blijft malen over onrecht wat je is aangedaan
-
je jezelf verhardt om maar niet weer gekwetst te worden
-
boosheid je relatie(s) of je gezondheid begint te kosten
EMDR bij woede en wrok: niet zachtjes doen, wel vrij worden
Ik zie het soms: mensen zijn bang dat ze hun boosheid kwijt raken en dan “zwak” worden. Terwijl het meestal andersom werkt. Als je boosheid niet meer de baas speelt, komt er juist kracht vrij. Helderheid. Grenzen. Rust. En vaak ook verdriet dat eindelijk mag ademen.
Wil je weten of EMDR met dit protocol past bij jouw situatie? Neem dan contact met mij op via de contactpagina.